Marsrover rijdt record: meer rotsen in bereik

Een voorsprong van ongeveer 60 meter, na ruim 45 kilometer rijden: Marsrover Perseverance heeft Opportunity ingehaald. NASA mat op 11 oktober 45,22 kilometer tegenover 45,16 kilometer voor zijn voorganger. Die kleine marge is een groot verschil voor onderzoekers: Perseverance bereikte ze in ongeveer vijf en een half jaar, Opportunity had bijna vijftien jaar nodig.

Het NASA-bericht van 12 oktober schrijft de vooruitgang vooral toe aan zelfstandig rijden. Daardoor komen meer verschillende gesteenten binnen bereik. Een kilometerteller bewijst hoeveel terrein een voertuig aflegt. Hij vertelt niet of er ooit leven op Mars was.

Hoe ver reed elke Marsrover?

Rover	Afgelegde afstand
Perseverance	45,22 km op 11 oktober 2026
Opportunity	45,16 km; reed van 2004 tot 2018

Met de afgeronde NASA-cijfers is het verschil 45,22 − 45,16 = 0,06 kilometer, dus ongeveer 60 meter. Dat is de voorsprong op deze meetdatum, geen dagelijkse snelheid. Opportunity reed bovendien over ander terrein met andere opdrachten; de twee missies zijn geen race onder gelijke omstandigheden.

Perseverance landde op 18 februari 2021 in de Jezero-krater. De naam Mars 2020 verwijst naar de missie, niet naar het landingsjaar. Het VRT-bericht over het record noemt 2020 als beginjaar op Mars; NASA’s landingsdatum is hier bepalend.

Zelfstandig rijden verdient meer aandacht dan het record

AutoNav maakt tijdens het rijden beelden, bouwt een driedimensionale kaart van obstakels en kiest een route tussen punten die het team op aarde vastlegt. De rover kiest dus onderweg een veilige doorgang. Mensen bepalen waar het onderzoek naartoe gaat.

Het verschil tussen meten en een route bepalen speelt ook bij de vuilnisbaksensoren in Mol. Die meten de vulgraad; de nieuwe ophalingsroutes moeten pas in november beginnen. De techniek is anders, maar ook daar volgt een bestemming niet vanzelf uit een sensorwaarde.

Volgens NASA gebeurde meer dan 90% van Perseverance’s totale rijafstand met AutoNav. De circa 5% waarmee NASA vergelijkt, slaat op Opportunity en Spirit, niet op Curiosity zoals VRT schrijft. Die percentages beschrijven het gebruik van de navigatiesoftware, niet het aandeel wetenschap dat zonder mensen gebeurt.

Dat zelfstandige rijden is het sterkste nieuws: minder wachten op een nieuwe route vanaf aarde kan meer onderzoeksterrein bereikbaar maken. Maar NASA’s jubelverhaal heeft een grens. Een extra kilometer is pas wetenschappelijk nuttig als de metingen op die plek nieuwe kennis opleveren. Afstand alleen is geen rapportcijfer voor een missie.

Bij Idubi liggen brokstukken van de oude Marskorst

Bij Lac de Charmes, voorbij de westelijke kraterrand, onderzoekt de rover lichtgekleurde rotsblokken. De missie-update beschrijft aanwijzingen voor gabbro: gesteente dat ontstaat wanneer magma langzaam afkoelt, diep in de korst. Een onderzochte verklaring is dat inslagen zulke brokstukken naar boven brachten. Dat blijft een hypothese.

Vóór je vertrekt naar een lezing of sterrenkijkavond, open de NASA-routekaart en bekijk één gemarkeerde stop. Een punt toont het einde van een rit met de bijbehorende Marsdag. Zo zie je waarom 45 kilometer op een kaart geen rechte wandeling is.

Controleer bij een volgend sterrenwachtbezoek ook of je naar een lezing of een waarneming gaat. Dat onderscheid speelde bij de Nacht van de Duisternis op 10 oktober; die editie is inmiddels voorbij.

ESA meldde in 2022 geslaagde tests waarbij Mars Express gegevens van Perseverance doorstuurde. Dat bericht bewijst geen doorlopende relaydienst in 2026. Achter de autonome ritten blijft een netwerk van mensen en ruimtevaartuigen nodig. Meer wetenschap en Belgisch nieuws volgen op 4Nieuws.

Welke rotsen bereikt Perseverance na Lac de Charmes?

NASA heeft de verkenning verlengd tot ongeveer eind 2028. Na Lac de Charmes ligt de route langs de kraterrand richting Rainbow Falls. Daar telt straks vooral welke oude gesteenten de instrumenten kunnen onderzoeken, en welke verklaringen overeind blijven na die metingen.