--- title: "Boekentoren rood: subsidie valt weg" date: 2026-10-07 author: "Redactie 4Nieuws" featured_image: "https://4nieuws.be/wp-content/uploads/2026/10/boekentoren-rood-erfgoedsubsidie.jpg" categories: - name: "Cultuur" url: "/cultuur.md" --- # Boekentoren rood: subsidie valt weg Je ziet de Boekentoren boven Gent, maar de verlichting heeft deze week een andere kleur. Het rood vraagt aandacht voor iets dat binnen gebeurt: boeken beschrijven, kwetsbare stukken bewaren en collecties toegankelijk maken. Dat werk valt minder op dan de toren. De Universiteitsbibliotheek laat de erfgoedverlichting van 7 tot 19 oktober rood kleuren. Volgens de [eigen aankondiging](https://boekentoren.gent/nl/artikels/boekentoren-kleurt-rood-de-erfgoedsector-luidt-het-alarm) protesteert ze tegen het volledig wegvallen van de Vlaamse subsidie voor landelijk erkende erfgoedbibliotheken vanaf januari 2027. Dat is een specifieke subsidielijn, niet het hele bibliotheekbudget. ## Welke subsidie verliest de Boekentoren? Het Departement Cultuur, Jeugd en Media publiceerde op 6 oktober het [overzicht van de cultuurbesparingen](https://www.vlaanderen.be/cjm/nl/nieuws/vlaamse-regering-beslist-over-cultuurbesparingen). Bij landelijk ingedeelde erfgoedbibliotheken staat een vermindering van 100%, samen 1 miljoen euro. De totale besparing voor de cultuursector bedraagt 47 miljoen euro vanaf 2027. Bedrag of percentageWaar het bij hoort100% minder subsidieDe genoemde Vlaamse subsidielijn voor landelijk ingedeelde erfgoedbibliotheken.1 miljoen euroDe besparing voor die bibliotheekcategorie samen, niet alleen de Boekentoren.47 miljoen euroDe aangekondigde totale cultuurbesparing vanaf 2027.De overheid zegt betrokken organisaties te contacteren en haar tabel te actualiseren. Dat beschrijft de verdere uitvoering; het herstelt de geschrapte subsidie niet. Dit dossier is een andere geldstroom dan de besparing achter de [VRT-staking](https://4nieuws.be/vrt-staking-12-oktober-besparingen). De bedragen mogen niet zonder meer worden opgeteld. ## Digitaliseren zonder beheer is geen blijvende toegang De Boekentoren zegt dat de middelen bedoeld waren voor inventarisatie, digitalisering, zorg voor kwetsbare stukken en toegankelijkheid buiten de UGent-gemeenschap. Een scan maken is daarbij één stap. Een bestand terugvindbaar, correct beschreven en bruikbaar houden vraagt vervolgwerk. 1. **Beschrijven:** wat is het stuk, wie maakte het en waar hoort het bij? 2. **Digitaliseren:** een bruikbare digitale versie maken zonder het origineel te beschadigen. 3. **Ontsluiten en onderhouden:** het stuk vindbaar maken, rechten verduidelijken en toegang blijven verzorgen. Dat is het zwakke punt van een besparing op precies die werking: een gebouw blijft zichtbaar, terwijl een moeilijk vindbare collectie ongemerkt aan betekenis kan verliezen. De [bibliotheek noemt](https://boekentoren.gent/nl/bibliotheek/universiteitsbibliotheek) ruim een miljoen gedigitaliseerde collectiestukken. Dat aantal bewijst niet dat alle resterende stukken eenvoudig online kunnen, of dat onderhoud voortaan vanzelf gaat. De tegenwerping verdient ook een antwoord. De subsidie schrappen bewijst op zichzelf niet dat de hele bibliotheek sluit of alle digitalisering stopt. Daarvoor moeten de volledige inkomsten, keuzes van de UGent en gevolgen per activiteit bekend zijn. Het protest is geen bewijs van iedere toekomstige beperking. Na de [geleidelijke heropening in 2021](https://boekentoren.gent/nl/artikels/meer-dan-een-monument) is publieke toegang een herkenbare taak van de Boekentoren. Digitale toegang vraagt daarnaast dat mensen de route kunnen gebruiken, zoals bij [digitale inclusie in België](https://4nieuws.be/digitale-inclusie-belgie-39-procent-kwetsbaar). ## Bekijk een collectie en controleer je bezoek Begin bij de [Digitale Erfgoedbib](https://www.bibliothecairerfgoed.be/digitale-erfgoedbib), kies Nederlandse Letteren en zoek bijvoorbeeld naar Hadewijch. De [Boekentoren beschrijft haar bijdrage](https://boekentoren.gent/nl/artikels/bibliothecair-erfgoed-be-lanceert-digitale-erfgoedbib) aan deze toegangspoort: handschriften, oude drukken, krantentitels en collectiebeschrijvingen. Die selectie is niet hetzelfde als het genoemde miljoen gedigitaliseerde UGent-stukken. Wil je het origineel inkijken, volg dan de aanvraagroute op de [actuele bibliotheekpagina](https://lib.ugent.be/nl/libraries/bib/). Daar staan openingsuren en de afzonderlijke voorwaarden voor materiaal inkijken, lenen en laten klaarleggen. De rode verlichting is een actie tot 19 oktober, geen aangekondigde sluiting van de leeszaal. Meer Belgisch cultuurnieuws staat in [Cultuur](https://4nieuws.be/cultuur/). Op [Belgisch nieuws](https://4nieuws.be/) en in de [werkwijze van 4Nieuws](https://4nieuws.be/redactie) houden we aangekondigde besluiten en aantoonbare gevolgen uiteen. Vanaf januari 2027 telt welke activiteiten werkelijk minder middelen krijgen en hoe de bibliotheek die keuzes zichtbaar maakt. Dan moet het debat verder gaan dan de kleur van de toren.